स्वतंत्र मार्गदर्शक · हे आयकर विभाग, Protean किंवा UTIITSL नाही · आम्ही तुमचा पॅन, आधार नंबर किंवा OTP कधीही मागत नाही.
कंपनी, LLP, फर्म, ट्रस्ट किंवा HUF साठी पॅन कार्ड (2026): फॉर्म 94, कागदपत्रे, फी
भारतात स्थापन झालेल्या कंपन्या, LLP, भागीदारी फर्म, ट्रस्ट, HUF आणि इतर संस्था Protean किंवा UTIITSL वर फॉर्म 94 ने पॅनसाठी अर्ज करतात. फी एखाद्या व्यक्तीइतकीच आहे: छापील कार्डसह ₹107, फक्त e-PAN साठी ₹72. नवीन कंपन्या आणि LLP, MCA कडे नोंदणी करतानाच पॅनसाठी अर्ज करू शकतात. एकल मालक स्वतःचाच पॅन वापरतो.
- फॉर्म
- फॉर्म 94 (भारतीय संस्था)
- फी
- भारतात ₹66–₹107
- कुठे
- Protean किंवा UTIITSL
- काय लागेल
- नोंदणीचे कागदपत्र + सही करणाऱ्याचे ओळखपत्र
- नंतरचे बदल
- फॉर्म CR-02
या पानावर
- तुमची संस्था कोणती? (शोधक)
- पॅनधारकांचे 10 प्रकार
- संस्थेचा पॅन कसा वाचायचा
- संस्थेला स्वतःचा पॅन का लागतो
- नवीन कंपनी किंवा LLP: नोंदणीसोबत पॅन
- प्रत्येक संस्थेसाठी कागदपत्रे
- सही कोण करते आणि पैसे कोण भरते
- फॉर्म 94 ने अर्ज, टप्प्याटप्प्याने
- फी
- फॉर्म 94 भरण्याचे नियम
- पॅन मिळाल्यानंतर: बदल आणि जास्तीचा पॅन
- अडचणी आणि उपाय
- नेहमी विचारले जाणारे प्रश्न
तुमची संस्था कोणत्या प्रकारची आहे, आणि तुम्हाला काय लागेल?
तुमची संस्था निवडा. उत्तरात फॉर्म, तुम्हाला मिळणाऱ्या पॅनचे अक्षर, मुख्य कागदपत्र आणि सही कोण करेल हे दिसेल. एखाद्या व्यक्तीच्या पॅनसाठी किंवा दुरुस्तीसाठी त्याऐवजी मला कोणता पॅन फॉर्म लागेल? हे टूल वापरा.
| संस्था | काय वापरावे |
|---|---|
| एकल मालकी व्यवसाय | वेगळा पॅन नाही; मालकाचा स्वतःचा पॅन |
| आत्ता स्थापन होत असलेली कंपनी किंवा LLP | MCA नोंदणीसोबत पॅन |
| पॅन नसलेली आधीपासूनची कंपनी / LLP / फर्म | फॉर्म 94 (अक्षर C / F / F) |
| HUF | कर्त्याच्या नोटरी केलेल्या प्रतिज्ञापत्रासह फॉर्म 94 (अक्षर H) |
| ट्रस्ट | ट्रस्ट डीड किंवा नोंदणीसह फॉर्म 94 (अक्षर T) |
| सोसायटी, क्लब, सहकारी संस्था, इतर गट | AOP किंवा BOI म्हणून फॉर्म 94 (अक्षर A / B) |
| स्थानिक प्राधिकरण, सरकारी कार्यालय, इतर कायदेशीर संस्था | फॉर्म 94 (अक्षर L / G / J) |
| भारताबाहेर स्थापन झालेली संस्था | फॉर्म 96 |
पॅनधारकांचे प्रकार कोणते आहेत?
आयकर विभाग प्रत्येक पॅनधारकाला दहापैकी एका गटात ठेवतो. या गटाला स्टेटस म्हणतात. स्टेटसवरून पॅनचे चौथे अक्षर, तुम्ही द्यायची कागदपत्रे आणि सही कोण करेल हे ठरते.
| चौथे अक्षर | स्टेटस | उदाहरणे | फॉर्म |
|---|---|---|---|
| P | व्यक्ती (Individual) | तुम्ही, एकल मालक, मूल | फॉर्म 93 |
| C | कंपनी | प्रायव्हेट लिमिटेड, पब्लिक लिमिटेड, वन पर्सन कंपनी, Section 8 (ना-नफा) कंपनी | फॉर्म 94 |
| F | फर्म / लिमिटेड लायॅबिलिटी पार्टनरशिप | भागीदारी फर्म (नोंदणीकृत असो वा नसो), LLP | फॉर्म 94 |
| H | हिंदू अविभक्त कुटुंब (HUF) | मालमत्ता एकत्र धारण करणारे कुटुंब, जे त्याचा कर्ता चालवतो | फॉर्म 94 |
| T | ट्रस्ट | धर्मादाय ट्रस्ट, धार्मिक ट्रस्ट, खासगी कौटुंबिक ट्रस्ट | फॉर्म 94 |
| A | व्यक्तींचा संघ (AOP) | एका समान उद्देशासाठी एकत्र आलेले लोक किंवा संस्था, उदा. संयुक्त उपक्रम (joint venture). नोंदणीकृत सोसायट्या आणि सहकारी संस्था AOP/BOI च्या कागदपत्रांत येतात | फॉर्म 94 |
| B | व्यक्तींचा समूह (BOI) | फक्त व्यक्तींनी बनलेला, एकत्र काम करणारा गट | फॉर्म 94 |
| L | स्थानिक प्राधिकरण | महानगरपालिका, नगरपालिका, पंचायत | फॉर्म 94 |
| J | कृत्रिम न्यायिक व्यक्ती (AJP) | कायदा जिला वेगळी "व्यक्ती" मानतो आणि जी दुसऱ्या कोणत्याही गटात बसत नाही अशी संस्था | फॉर्म 94 |
| G | सरकारी एजन्सी | केंद्र किंवा राज्य सरकारच्या, किंवा केंद्रशासित प्रदेशाच्या कार्यालयासाठी काम करणारी व्यक्ती | फॉर्म 94 |
स्टेटस काळजीपूर्वक निवडा. ते पॅनमध्येच जोडले जाते. कंपनीने फर्म म्हणून अर्ज केला, तर चौथे अक्षर चुकीचे येते. असे झाल्यास Protean किंवा UTIITSL शी संपर्क करा; नवीन अर्ज करावा लागू शकतो आणि चुकीचा पॅन सरेंडर करावा लागू शकतो.
संस्थेचा पॅन कसा वाचायचा?
प्रत्येक पॅनमध्ये 10 वर्ण असतात: 5 अक्षरे, 4 अंक, 1 अक्षर. यातील दोन जागांना खास अर्थ आहे.
| जागा | अर्थ | उदाहरण: "Rama Traders Pvt Ltd" |
|---|---|---|
| 1–3 | AAA ते ZZZ पर्यंतची अक्षरांची मालिका | ABC |
| 4 | धारकाचा प्रकार (स्टेटस) | C (कंपनी) |
| 5 | संस्थांसाठी: संस्थेच्या नावाचे पहिले अक्षर. व्यक्तीसाठी: आडनावाचे पहिले अक्षर. | R (Rama) |
| 6–9 | 0001 ते 9999 पर्यंतचा क्रमाने येणारा नंबर | 1234 |
| 10 | तपासणी अक्षर (check letter) | K |
म्हणजे उदाहरणातील पॅन ABCCR1234K असा दिसेल. हा फक्त समजावण्यासाठी दिलेला नमुना नंबर आहे, खरा पॅन नाही.
बिलावरील पुरवठादाराचा किंवा ग्राहकाचा पॅन तपासण्यासाठी याचा वापर करा. कंपनीच्या बिलावर चौथे अक्षर P असलेला पॅन असेल, तर तो बहुधा मालकाचा वैयक्तिक पॅन आहे, किंवा टायपिंगची चूक आहे. TDS किंवा GST रिटर्न भरण्याआधी त्यांच्याकडून खात्री करा. तुम्ही पॅन ऑनलाइन मोफत पडताळू शकता.
संस्थेला स्वतःचा पॅन का लागतो?
कंपनी, LLP, फर्म, ट्रस्ट किंवा HUF ही तिच्या मालकांपासून किंवा सदस्यांपासून वेगळी करदाता असते. व्यवहारात तिला स्वतःचा पॅन यासाठी लागतो:
- स्वतःच्या नावाने बँक खाते उघडण्यासाठी;
- GST नोंदणीसाठी, कारण GST नोंदणी पॅनवरच दिली जाते;
- स्वतःचा इनकम टॅक्स रिटर्न भरण्यासाठी;
- इतरांनी पैसे देताना टॅक्स सामान्य दराने कापला जावा यासाठी (पॅन नसेल तर बहुधा जास्त दराने टॅक्स कापला जातो);
- स्वतःच्या नावाने मालमत्ता आणि गुंतवणूक खरेदी किंवा विक्री करण्यासाठी.
भागीदारांचे किंवा संचालकांचे स्वतःचे पॅन संस्थेच्या पॅनची जागा घेत नाहीत. HUF चा पॅनही कर्त्याच्या वैयक्तिक पॅनपेक्षा वेगळा असतो. पॅन लागणाऱ्या सर्व व्यवहारांच्या यादीसाठी पॅन कुठे बंधनकारक आहे हे पान पाहा.
नवीन कंपनी किंवा LLP ला पॅनसाठी वेगळा अर्ज करावा लागतो का?
गरजेचे नाही. आयकर विभाग सांगतो की भारतीय कंपन्या आणि LLP नोंदणी करताना MCA च्या कॉमन अर्ज फॉर्ममधून पॅनसाठी अर्ज करू शकतात. कंपन्यांसाठी कॉर्पोरेट व्यवहार मंत्रालय (MCA) सांगते की आयकर विभागाने दिलेले पॅन आणि TAN स्थापनेच्या प्रमाणपत्रावर (Certificate of Incorporation) येतात.
कंपनी किंवा LLP आधीपासून असेल आणि काही कारणाने तिला पॅन नसेल, तरच फॉर्म 94 वापरा. भागीदारी फर्म, ट्रस्ट, HUF, सोसायट्या आणि इतर गट MCA कडे नोंदणी करत नाहीत, म्हणून ते नेहमी फॉर्म 94 ने अर्ज करतात.
"कंपनी पॅन" साठी कोणालाही पैसे देण्याआधी स्थापनेचे प्रमाणपत्र तपासा. त्यावर पॅन छापलेला असेल, तर तो तुमच्याकडे आधीच आहे. तुम्ही Protean किंवा UTIITSL वरून त्याचे e-PAN डाउनलोड करू शकता.
प्रत्येक संस्थेला कोणती कागदपत्रे लागतात?
संस्थांसाठी साधारणपणे एकच नोंदणीचे कागदपत्र ओळख, पत्ता आणि स्थापनेची तारीख तिन्ही सिद्ध करते. ही यादी फॉर्म 94 साठी आयकर विभागाच्या कागदपत्रांच्या तक्त्यानुसार आहे (Rule 158, आयकर नियम, 2026).
| संस्था | द्यायचे कागदपत्र (कोणतेही एक) | फॉर्मवरील "तारीख" म्हणजे |
|---|---|---|
| भारतात नोंदणी झालेली कंपनी | कंपनी निबंधकाने (Registrar of Companies) दिलेल्या नोंदणी प्रमाणपत्राची प्रत, किंवा Corporate Identity Number (CIN) | स्थापनेची तारीख |
| भारतात नोंदणी झालेली LLP | LLP निबंधकाने (Registrar of LLPs) दिलेल्या नोंदणी प्रमाणपत्राची प्रत, किंवा LLP Identification Number (LLPIN) | स्थापनेची / नोंदणीची तारीख |
| भागीदारी फर्म (LLP नाही) | फर्म निबंधकाने दिलेल्या नोंदणी प्रमाणपत्राची प्रत, किंवा भागीदारी कराराची प्रत | भागीदारी कराराची तारीख |
| ट्रस्ट | ट्रस्ट डीडची प्रत, किंवा धर्मादाय आयुक्तांनी दिलेल्या नोंदणी नंबर प्रमाणपत्राची प्रत | ट्रस्ट डीड केल्याची तारीख |
| HUF | कर्त्याचे मूळ प्रतिज्ञापत्र, नोटरी, ओथ कमिशनर किंवा न्यायदंडाधिकाऱ्याने प्रमाणित केलेले. त्यात अर्जाच्या तारखेला प्रत्येक सहहिस्सेदाराचे नाव, वडिलांचे नाव, आधार किंवा पॅन आणि पत्ता असावा. सोबत कर्त्याचा स्वतःचा ओळखीचा, पत्त्याचा आणि जन्मतारखेचा पुरावा. | HUF तयार झाल्याची तारीख |
| AOP किंवा BOI (ट्रस्ट नाही) | कराराची प्रत, किंवा धर्मादाय आयुक्त, सहकारी संस्था निबंधक किंवा इतर सक्षम प्राधिकरणाचे नोंदणी प्रमाणपत्र, किंवा ओळख आणि पत्ता दाखवणारे केंद्र किंवा राज्य सरकारचे कोणतेही कागदपत्र | स्थापनेची तारीख |
| स्थानिक प्राधिकरण किंवा AJP | ओळख आणि पत्ता दाखवणारे केंद्र किंवा राज्य सरकारच्या विभागाचे कोणतेही कागदपत्र | स्थापनेची तारीख |
| केंद्र किंवा राज्य सरकार, किंवा केंद्रशासित प्रदेशासाठी काम करणारी व्यक्ती | विभागप्रमुख, वेतन व लेखा अधिकारी, विभागीय लेखा अधिकारी, जिल्हा कोषागार अधिकारी किंवा धनादेश आहरण व संवितरण अधिकारी (Cheque Drawing and Disbursing Officer) यांचे मूळ प्रमाणपत्र | — |
आणखी काय तयार ठेवावे
- प्रतिनिधीची माहिती आणि पुरावा: फॉर्म 94 मध्ये Representative Assessee (प्रतिनिधी करदाता) किंवा Authorised Representative (अधिकृत प्रतिनिधी) साठी एक विभाग आहे (नाव, पॅन किंवा आधार, भारतातील पत्ता, मोबाइल आणि ईमेल). त्यांचा ओळखीचा पुरावा आणि पत्त्याचा पुरावा बंधनकारक आहे.
- संस्थेचा मोबाइल नंबर आणि ईमेल: दोन्ही बंधनकारक आहेत.
- पत्रव्यवहाराच्या पत्त्याचा पुरावा: पत्रे कार्यालयाच्या पत्त्याऐवजी दुसऱ्या पत्त्यावर जावीत असे वाटत असेल, तर त्या पत्त्याचाही पुरावा द्या.
- नोंदणी नंबर: कंपन्या आणि LLP साठी बंधनकारक.
Protean च्या फोटोविषयीच्या सूचना व्यक्तींना लागू होतात; संस्थेच्या अर्जाला फोटो लागत नाही. फॉर्मवर शिक्का लावण्याची गरज नाही.
पॅन अर्जावर सही कोण करते, आणि पैसे कोण भरू शकते?
संस्था स्वतः सही करू शकत नाही, म्हणून तिच्या वतीने एखादी व्यक्ती सही करते. पोचपावतीवर कोण सही करते आणि ऑनलाइन फी कोण भरू शकते, याची Protean ने दिलेली यादी:
| संस्था | पोचपावतीवर सही करणारे | ऑनलाइन पैसे भरू शकणारे |
|---|---|---|
| कंपनी | एक संचालक | कोणताही संचालक |
| फर्म किंवा LLP | एक भागीदार | कोणताही भागीदार |
| HUF | कर्ता | कर्ता |
| ट्रस्ट | एक ट्रस्टी | Protean च्या यादीत नाही (पोर्टलवर तपासा) |
| AOP, BOI, AJP, स्थानिक प्राधिकरण | अधिकृत सही करणारी व्यक्ती | अधिकृत सही करणारी व्यक्ती |
सही करणाऱ्याने सहीऐवजी अंगठ्याचा ठसा दिला, तर तो दंडाधिकारी, नोटरी किंवा फॉर्मच्या सूचनांमध्ये नाव असलेल्या दुसऱ्या अधिकाऱ्याने साक्षांकित केलेला असावा.
फॉर्म 94 ने संस्थेच्या पॅनसाठी अर्ज कसा करायचा?
खालील पायऱ्या Protean साठी आहेत. UTIITSL वरही पद्धत तशीच आहे, आणि दोघांची फी सारखीच आहे. नोंदणीचे कागदपत्र आणि सही करणाऱ्याच्या ओळखपत्राचे स्कॅन तयार ठेवा.
- Protean किंवा UTIITSL उघडा आणि फॉर्म 94 (भारतीय संस्था) निवडा
- योग्य स्टेटस निवडा: कंपनी, फर्म/LLP, ट्रस्ट, HUF, AOP …
- पूर्ण नाव, स्थापनेची तारीख, पत्ते, उत्पन्नाचा स्रोत आणि AO कोड भरा
- नोंदणीचे कागदपत्र आणि सही करणाऱ्याचे ओळखपत्र तुमच्याकडे आहे का? नाही: आधी करार, प्रमाणपत्र किंवा HUF चे नोटरी केलेले प्रतिज्ञापत्र मिळवा (कागदपत्रे)
- ₹66–₹107 भरा आणि 15 अंकी पोचपावती नंबर जपून ठेवा
- डिजिटल सही करा, किंवा 15 दिवसांच्या आत सही केलेली पोचपावती कागदपत्रांसह पोस्टाने पाठवा
- पॅन मिळाला: e-PAN ईमेलवर, निवडले असल्यास कार्ड पोस्टाने
-
अर्जाचे पान उघडा आणि फॉर्म 94 निवडाProtean वर onlineservices.proteantech.in → PAN → Apply Online वर जा. UTIITSL वर pan.utiitsl.com वर जा. भारतीय संस्थेसाठी (फॉर्म 94) असलेला नवीन पॅनचा फॉर्म निवडा.
-
संस्थेची श्रेणी निवडा
कंपनी, फर्म/LLP, ट्रस्ट, HUF, AOP, BOI, स्थानिक प्राधिकरण, AJP किंवा सरकार यापैकी निवडा. खात्री नसेल तर स्टेटसचा तक्ता पाहा. संस्थेचे नाव आणि ईमेल, मोबाइल नंबर भरा आणि सबमिट करा.
हे झाले हे तुम्हाला तेव्हा कळेल जेव्हा टोकन नंबर स्क्रीनवर दिसेल आणि ईमेलवर येईल. त्याने तुम्ही नंतर परत येऊन अर्ज पूर्ण करू शकता.
-
नोंदणीच्या कागदपत्रावर आहे तसाच फॉर्म भरा
पहिल्या चौकटीपासून पूर्ण नाव लिहा, आधी "M/s" लावू नका. कंपन्यांनी नाव लहान करू नये ("Pvt Ltd" नाही, "Private Limited" लिहा). स्थापनेची तारीख, कार्यालयाचा पत्ता, पत्रव्यवहाराचा पत्ता, नोंदणी नंबर आणि उत्पन्नाचा स्रोत भरा. Protean आणि UTIITSL शहरानुसार AO कोड (तुमच्या टॅक्स कार्यालयाचा कोड) शोधायला मदत करतात. तुमचा AO कोड कसा शोधायचा ते पाहा.
करारावरचे आणि बँकेच्या कागदपत्रांवरचे नाव वेगळे असेल तर: नोंदणीच्या कागदपत्रानुसार लिहा. नाव जुळत नसेल तर अर्जाला उशीर होऊ शकतो.
-
प्रतिनिधी आणि कागदपत्रे जोडाप्रतिनिधीचा विभाग भरा आणि कागदपत्रे कशी देणार ते निवडा. Protean च्या पेपरलेस पर्यायांमध्ये e-Sign किंवा स्कॅन केलेल्या कागदपत्रांसह DSC (डिजिटल सिग्नेचर सर्टिफिकेट) यांचा समावेश आहे. तुमच्या श्रेणीला कोणते पर्याय चालतात ते पोर्टल दाखवते.
-
कार्ड हवे की फक्त e-PAN ते निवडा, मग पैसे भराफीचा तक्ता पाहा. पेपरलेस अर्जाचे पैसे डेबिट कार्ड, क्रेडिट कार्ड किंवा नेट बँकिंगने भरले जातात. पैसे भरणारी व्यक्ती संचालक, भागीदार, कर्ता किंवा अधिकृत सही करणारी व्यक्ती असावी, जसे वर दाखवले आहे.
हे झाले हे तुम्हाला तेव्हा कळेल जेव्हा पोचपावती आणि पेमेंटची पावती PDF स्वरूपात ईमेलवर येईल, त्यात 15 अंकी पोचपावती नंबर असेल.
-
डिजिटल सही करा, किंवा कागदपत्रे पोस्टाने पाठवातुम्ही डिजिटल सही केली असेल, तर काहीही पोस्टाने पाठवायची गरज नाही. नाहीतर पोचपावती प्रिंट करा, त्यावर अधिकृत सही करणाऱ्या व्यक्तीची सही घ्या, आणि ती कागदपत्रांच्या प्रतींसह पोचपावतीवर छापलेल्या पत्त्यावर पाठवा. पाकिटावर "APPLICATION FOR PAN – N-[15-digit acknowledgement number]" लिहा.
ऑनलाइन अर्ज केल्यापासून 15 दिवसांच्या आत कागदपत्रे Protean कडे पोहोचली पाहिजेत. कागदपत्रे उशिरा पोहोचली, तर अर्जाला उशीर होऊ शकतो किंवा तो नाकारला जाऊ शकतो.
-
स्टेटस तपासा आणि e-PAN डाउनलोड कराज्या साइटवर अर्ज केला, तिथेच पोचपावती नंबरने स्टेटस तपासा. पॅन मिळाल्यावर e-PAN ईमेलवर येते, आणि तुम्ही कार्ड निवडले असेल तर ते नंतर पोस्टाने येते. पॅन अर्जाचे स्टेटस तपासा →
कंपनी किंवा फर्मच्या पॅनला किती खर्च येतो?
संस्था व्यक्तींइतकीच अधिकृत फी भरतात. या रकमांमध्ये GST समाविष्ट आहे.
| तुम्हाला काय मिळते | प्रत्यक्ष कागदपत्रे / केंद्रावर | पेपरलेस ऑनलाइन |
|---|---|---|
| छापील कार्ड + e-PAN, भारतातील पत्ता | ₹107 | ₹101 |
| छापील कार्ड + e-PAN, परदेशातील पत्ता | ₹1,017 | ₹1,011 |
| फक्त e-PAN (कार्ड नाही) | ₹72 | ₹66 |
आयकर विभागाच्या पॅनविषयीच्या पानावर डिजिटल अर्जांसाठी ₹5.90 e-Sign शुल्क वेगळे दिले आहे.
CA, दुकान किंवा एजंट फॉर्म भरण्यासाठी पैसे घेऊ शकतात. ते सेवा शुल्क आहे, अधिकृत फीपेक्षा वेगळे. ₹66–₹107 दाखवणारी अधिकृत पावती मागा.
फॉर्म 94 भरण्याचे नियम कोणते?
1 एप्रिल 2026 रोजी फॉर्म 94 ने जुन्या Form 49A मधील संस्थांचा भाग बदलला. हा फॉर्म आयकर कायदा, 2025 (पॅन आता कलम 262 मध्ये आहे) आणि आयकर नियम, 2026 मधील Rule 158 खाली येतो. आधी दिलेले पॅन वैध राहतात, असे सांगितले जाते.
| नियम | तुमच्यासाठी याचा अर्थ |
|---|---|
| फक्त इंग्रजी, कॅपिटल अक्षरे | कागदी फॉर्म कॅपिटल अक्षरांत भरा, शक्यतो काळ्या शाईने, एका चौकटीत एक अक्षर |
| पहिल्या चौकटीपासून पूर्ण नाव | "M/s" नको. कंपन्यांनी नाव लघुरूपाशिवाय द्यावे |
| तारखा DD MM YYYY स्वरूपात | भविष्यातील तारखा चालत नाहीत |
| मोबाइल आणि ईमेल | संस्थेसाठी आणि प्रतिनिधीसाठी बंधनकारक. मोबाइल देशाच्या कोडसह (भारतासाठी 91) |
| किमान एक उत्पन्नाचा स्रोत | पगार, व्यवसाय/पेशा, घर मालमत्ता, भांडवली नफा, इतर स्रोत, किंवा "उत्पन्न नाही" |
| अंतिम सबमिशननंतर बदल नाही | सगळे तपासा. चुका नंतर फॉर्म CR-02 ने दुरुस्त होतात |
| अपूर्ण फॉर्म | अवैध मानले जातात; नवीन अर्ज करावा लागतो |
पॅन मिळाल्यानंतर काय होते?
नाव, पत्ता किंवा इतर माहिती बदलणे
संस्था Protean किंवा UTIITSL वर फॉर्म CR-02 वापरतात (व्यक्ती CR-01 वापरतात). नेहमीची उदाहरणे: फर्ममध्ये नवा भागीदार येतो आणि नाव बदलते, कंपनी आपले नोंदणीकृत कार्यालय हलवते, किंवा ट्रस्टचा पत्ता बदलतो. बदल सिद्ध करणारे कागदपत्र द्या, जसे अपडेट केलेला करार किंवा MCA चे प्रमाणपत्र. पॅन दुरुस्ती कशी होते →
कार्ड हरवले
संस्थेचा पॅन आणि तिची स्थापनेची तारीख वापरून रीप्रिंट मागवा, किंवा e-PAN डाउनलोड करा. पॅन कार्ड रीप्रिंट करा →
एका संस्थेचे दोन पॅन
एका संस्थेकडे फक्त एकच पॅन असू शकतो. दोन असतील, उदा. कार्ड हरवल्यावर फर्मने पुन्हा अर्ज केला म्हणून, तर जास्तीचा पॅन सरेंडर करा. डुप्लिकेट पॅन कसा सरेंडर करायचा →
शाखा
शाखा साधारणपणे कंपनीचा एकच पॅन वापरतात; त्यांना वेगळे पॅन मिळत नाहीत.
संस्थेचे e-PAN आणि टॅक्सच्या फाइल्स उघडणे
संस्थेसाठी e-PAN PDF चा पासवर्ड स्थापनेची तारीख DDMMYYYY स्वरूपात असतो, असे सर्वत्र सांगितले जाते. आमचा e-PAN PDF पासवर्ड मदतनीस तो तुमच्यासाठी लिहून देतो. AIS PDF साठी पॅन लहान अक्षरांत आणि त्यापुढे तीच तारीख असा पासवर्ड असतो. आमचे आयकर फाइल्स उघडण्याचे टूल हे पासवर्ड तुमच्या ब्राउझरमध्येच तयार करते.
काय चुकू शकते, आणि ते कसे दुरुस्त करायचे?
| तुमची परिस्थिती | याचा साधारण अर्थ | काय करावे |
|---|---|---|
| नवीन कंपनी, पण स्थापनेच्या प्रमाणपत्रावर पॅन नाही | पॅनचे काम अजून चालू असू शकते, किंवा स्थापनेच्या अर्जात पॅनचा समावेश नव्हता | प्रमाणपत्र आणि MCA चे ईमेल तपासा, आणि अर्ज भरणाऱ्या तज्ज्ञाला विचारा. पॅन दिला गेला नसेल तरच फॉर्म 94 ने अर्ज करा. |
| चुकीच्या स्टेटसने अर्ज केला (उदा. कंपनीऐवजी फर्म) | पॅनमध्ये चुकीचे चौथे अक्षर येईल | सबमिट केल्यानंतर अर्ज बदलता येत नाही. चुकीच्या स्टेटसने पॅन मिळाला असेल, तर Protean किंवा UTIITSL शी संपर्क करा; नवीन अर्ज करावा लागू शकतो आणि चुकीचा पॅन सरेंडर करावा लागू शकतो. |
| HUF चा अर्ज अडकला किंवा नाकारला | प्रतिज्ञापत्र मूळ नाही, नोटरी केलेले नाही, किंवा एखाद्या सहहिस्सेदाराची माहिती राहिली | प्रत्येक सहहिस्सेदाराचे आधार किंवा पॅन असलेले, नोटरीने प्रमाणित केलेले नवीन मूळ प्रतिज्ञापत्र करा. |
| करार, बँक आणि फॉर्मवरचे नाव वेगळे | कार्यालय फॉर्म नोंदणीच्या कागदपत्राशी जुळवून तपासते | नोंदणीच्या कागदपत्रावर आहे तसेच पूर्ण नाव, "M/s" शिवाय वापरा. |
| स्टेटसमध्ये कागदपत्रे मिळाली नाहीत असे दिसते | पोस्टाने पाठवलेली कागदपत्रे उशिरा पोहोचली किंवा पोहोचली नाहीत | कुरिअरचे ट्रॅकिंग तपासा. कागदपत्रे 15 दिवसांच्या आत पोहोचली पाहिजेत. |
| पत्रे चुकीच्या ठिकाणी जात आहेत | पत्रव्यवहाराचा पत्ता कार्यालयाच्या पत्त्यापेक्षा वेगळा आहे, पण पुरावा दिलेला नाही | पत्रव्यवहाराच्या पत्त्याचा पुरावा द्या, किंवा तो बदलण्यासाठी CR-02 भरा. |
| कंपनीच्या कार्डने पेमेंट अयशस्वी झाले | पैसे भरणारी व्यक्ती पात्र संचालक, भागीदार, कर्ता किंवा अधिकृत सही करणारी व्यक्ती नसेल तर पेमेंट अयशस्वी होऊ शकते | पात्र व्यक्तीच्या कार्डने किंवा नेट बँकिंगने पैसे भरा. टोकन नंबरने अर्ज पुन्हा सुरू करा. |
| संस्थेकडे आधीच जुना पॅन आहे | कोणीतरी आधी अर्ज केला होता आणि पॅन विसरला गेला | पुन्हा अर्ज करू नका. जुना पॅन मागील रिटर्न, बँक KYC किंवा GST नोंदींमध्ये शोधा; जास्तीचा पॅन असेल तर तो सरेंडर करा. |
परदेशी संस्था आणि परदेशातील भागीदार
- भारताबाहेर स्थापन झालेली संस्था (परदेशी कंपनी, LLP, फर्म, ट्रस्ट किंवा इतर संस्था) फॉर्म 94 ने नाही, तर फॉर्म 96 ने अर्ज करते. तिचा परदेशी टॅक्स ID (TIN) बंधनकारक आहे.
- पुरावा: संस्था ज्या देशात आहे तिथले नोंदणी प्रमाणपत्र, जे ॲपोस्टिल केलेले (हेग करारातील देश) असावे, किंवा भारतीय दूतावास, उच्चायुक्तालय किंवा वाणिज्य दूतावासाने, किंवा भारतात नोंदणी असलेल्या अनुसूचित बँकांच्या परदेशी शाखांच्या अधिकृत अधिकाऱ्यांनी साक्षांकित केलेले असावे. किंवा भारतातील नोंदणी प्रमाणपत्र, किंवा भारतात कार्यालय सुरू करण्याची मंजुरी.
- परदेशात पोस्टाने पाठवलेल्या कार्डची फी ₹1,017 आहे (पेपरलेस असल्यास ₹1,011). फक्त e-PAN ची फी ₹72 आहे (पेपरलेस असल्यास ₹66).
- परदेशात भागीदार किंवा संचालक असलेली भारतीय फर्म किंवा कंपनी तरीही फॉर्म 94 च वापरते.
- परदेशी पोर्टफोलिओ गुंतवणूकदार (FPI) SEBI च्या कॉमन अर्ज फॉर्ममधून अर्ज करतात.
प्रदेश बरोबर नाही?
बनावट "कंपनी पॅन नोंदणी" साइट
- भारतात संस्थेच्या पॅनची अधिकृत फी ₹66 ते ₹107 आहे. "कंपनी पॅन नोंदणी" साठी ₹1,000 किंवा जास्त घेणाऱ्या साइट सेवा शुल्क घेत असतात, आणि त्यातील काही खऱ्या नसतात.
- फक्त proteantech.in किंवा utiitsl.com वर, किंवा स्थापनेच्या वेळी MCA मधूनच अर्ज करा. पैसे भरण्यापूर्वी ॲड्रेस बार तपासा.
- सही करणाऱ्या व्यक्तीचा e-Sign OTP किंवा DSC पासवर्ड कधीही अनोळखी व्यक्तीला देऊ नका. यापैकी कोणत्याही एकाने संस्थेच्या नावाने कागदपत्रांवर सही होते.
- संस्थेचा पॅन आणि तिची स्थापनेची कागदपत्रे वापरून खाती उघडणे किंवा GST नोंदणी घेणे असा गैरवापर होऊ शकतो. प्रती फक्त विश्वासू लोकांनाच द्या, आणि प्रतीवर कारण लिहा.
- बनावट साइटमुळे पैसे गेले? लगेच सायबर क्राइम हेल्पलाइन 1930 वर कॉल करा. पॅन फसवणूक आणि गैरवापर मार्गदर्शक →
नेहमी विचारले जाणारे प्रश्न
एकल मालकी व्यवसायाला वेगळा पॅन लागतो का?
नाही. एकल मालकी व्यवसाय ही वेगळी कायदेशीर व्यक्ती नाही, म्हणून व्यवसायासाठीही मालकाचाच वैयक्तिक पॅन वापरला जातो, बँक खाती, GST आणि टॅक्स रिटर्न यांसह.
नवीन प्रायव्हेट लिमिटेड कंपनीला पॅनसाठी अर्ज करावा लागतो का?
गरजेचे नाही. भारतीय कंपन्या स्थापनेच्या वेळी MCA च्या कॉमन अर्ज फॉर्ममधून अर्ज करू शकतात, आणि पॅन स्थापनेच्या प्रमाणपत्रावर येतो. आधीपासूनच्या कंपनीला पॅन नसेल तरच फॉर्म 94 वापरा.
नोंदणी नसलेल्या भागीदारी फर्मला पॅन मिळू शकतो का?
हो. कागदपत्रांच्या यादीत फर्म निबंधकाचे नोंदणी प्रमाणपत्र किंवा भागीदारी कराराची प्रत चालते. म्हणून नोंदणी नसलेली फर्म तिच्या भागीदारी कराराने अर्ज करू शकते.
कर्त्याकडे आधीच पॅन असेल, तर HUF ला पॅन मिळू शकतो का?
हो. HUF ही वेगळी करदाता आहे आणि तिचा स्वतःचा पॅन असतो (चौथे अक्षर H). कर्ता फॉर्म 94 ने अर्ज करतो. सोबत प्रत्येक सहहिस्सेदाराची यादी असलेले नोटरी केलेले प्रतिज्ञापत्र आणि कर्त्याचा स्वतःचा ओळखीचा, पत्त्याचा आणि जन्मतारखेचा पुरावा देतो.
नोंदणी नसलेला ट्रस्ट अर्ज करू शकतो का?
हो. ट्रस्ट डीडची प्रत चालते. धर्मादाय आयुक्तांचे नोंदणी प्रमाणपत्र हा दुसरा पर्याय आहे.
कंपनी Instant e-PAN वापरू शकते का?
नाही. Instant e-PAN फक्त आधार असलेल्या व्यक्तींसाठी आहे. संस्था फॉर्म 94 ने, किंवा स्थापनेच्या वेळी MCA मधून अर्ज करतात.
कंपनी किंवा फर्मचा पॅन आधारशी लिंक करावा लागतो का?
नाही. लिंकिंग फक्त आधार मिळू शकणाऱ्या व्यक्तींना लागू आहे. कंपनी, LLP, फर्म, ट्रस्ट किंवा HUF ला आधार नसतो, म्हणून त्यांच्या पॅनला लिंक करण्यासारखे काही नाही. तरीही संचालक, भागीदार आणि कर्ता यांनी त्यांचे स्वतःचे वैयक्तिक पॅन लिंक केले पाहिजेत, त्यांना सूट असेल तर वेगळी गोष्ट.
फोटो किंवा कंपनीचा शिक्का लागतो का?
नाही. Protean च्या फोटोविषयीच्या सूचना व्यक्तींना लागू होतात, आणि Protean सांगते की फॉर्म 93 आणि 94 वर शिक्का लावण्याची गरज नाही.
कंपन्यांसाठी फी वेगळी आहे का?
नाही. संस्था तीच अधिकृत फी भरतात: भारतात छापील कार्डसह ₹107, फक्त e-PAN साठी ₹72, आणि पेपरलेस असल्यास थोडी कमी.
कंपनीच्या पॅनवरील पत्ता कसा बदलायचा?
Protean किंवा UTIITSL वर नवीन पत्त्याच्या पुराव्यासह फॉर्म CR-02 (व्यक्ती नसलेल्यांसाठी बदलाचा अर्ज) भरा.
कंपनीच्या शाखांना वेगळे पॅन लागतात का?
नाही. एका संस्थेचा एकच पॅन असतो. तिच्या सर्व शाखा तोच पॅन वापरतात.
पॅन कंपनीचा आहे हे कोणते अक्षर दाखवते?
चौथे अक्षर. C म्हणजे कंपनी, F म्हणजे फर्म किंवा LLP, H म्हणजे HUF, T म्हणजे ट्रस्ट आणि P म्हणजे व्यक्ती.
थोडक्यात
आधी तुमच्या संस्थेचा स्टेटस ठरवा, कारण तो पॅनचाच भाग बनतो. नवीन कंपन्या आणि LLP, MCA मधून पॅन मिळवू शकतात; इतर प्रत्येक भारतीय संस्था नोंदणीचे कागदपत्र आणि सही करणाऱ्याच्या ओळखपत्रासह फॉर्म 94 वापरते. फक्त ₹66–₹107 भरा, आणि पोचपावती नंबर जपून ठेवा. मदतीसाठी Protean ला 020-27218080 वर कॉल करा.
स्रोत
- Income Tax Department – PAN (Forms 94, 96, CR-02, fees, MCA CAF route) (इंग्रजीत, पाहिले 15 ऑक्टोबर 2026)
- Income Tax Department – Annex G document table (Rule 158) (इंग्रजीत, पाहिले 15 ऑक्टोबर 2026)
- Income Tax Department – Form 94 and instructions (इंग्रजीत, पाहिले 15 ऑक्टोबर 2026)
- Income Tax Department – FAQs on Forms 93, 94, 95 and 96 (Rule 158; section 262) (इंग्रजीत, पाहिले 16 ऑक्टोबर 2026)
- Income Tax Department – How PAN is formed (4th and 5th characters) (इंग्रजीत, पाहिले 15 ऑक्टोबर 2026)
- Protean – Online Form 93/94: signatories, payment, fees, 15-day rule (इंग्रजीत, पाहिले 16 ऑक्टोबर 2026)
- Ministry of Corporate Affairs – PAN/TAN on the Certificate of Incorporation (इंग्रजीत, पाहिले 15 ऑक्टोबर 2026)
पानाचा इतिहास: 15 ऑक्टोबर 2026, पहिली आवृत्ती. 16 ऑक्टोबर 2026, अंतिम तपासणी: Rule 158, फी आणि सही करणाऱ्यांचे नियम पुन्हा तपासले; संस्थांच्या आधार लिंकिंगवर FAQ आणि e-PAN व टॅक्स फाइल्सच्या पासवर्डवर टीप जोडली; आणखी लिंक जोडल्या.