ଭାରତୀୟ ପାସପୋର୍ଟ: ଫିସ୍, ଫର୍ମ ଓ ଜରୁରୀ ନିୟମ
ସମସ୍ତ ମାର୍ଗଦର୍ଶିକା ↓India Customer Careର ସ୍ୱାଧୀନ ମାର୍ଗଦର୍ଶିକା। ଏହା ବିଦେଶ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ବା ପାସପୋର୍ଟ ସେବାର ୱେବସାଇଟ୍ ନୁହେଁ। କେବଳ passportindia.gov.inରେ ଆବେଦନ କରନ୍ତୁ।
ଏହି ପୃଷ୍ଠାରେ
1 ଜୁଲାଇ 2026 ଠାରୁ ଲାଗୁ ହେଉଥିବା ଆପଣଙ୍କ ପାସପୋର୍ଟର ସଠିକ୍ ଫିସ୍ ହିସାବ କରନ୍ତୁ, ପୂରଣ କରାଯାଇଥିବା ନମୁନା ସହ ଯେକୌଣସି ସରକାରୀ ସଂଲଗ୍ନକ ଫର୍ମ ଡାଉନଲୋଡ୍ କରନ୍ତୁ ଏବଂ ଆବେଦନକାରୀମାନେ ସବୁଠାରୁ ବେଶି ଭୁଲ୍ ବୁଝୁଥିବା ନିୟମଗୁଡ଼ିକ ଜାଣନ୍ତୁ। ଏହି ମାର୍ଗଦର୍ଶିକା ଡେରାଡୁନର ଏକ ପାସପୋର୍ଟ ସହାୟତା କେନ୍ଦ୍ର ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିଛି। କେବଳ ସରକାରୀ ପାସପୋର୍ଟ ସେବା ପୋର୍ଟାଲରେ ଆବେଦନ ଓ ଫିସ୍ ଦାଖଲ କରନ୍ତୁ, passportindia.gov.in.
ପାସପୋର୍ଟ ପାଇଁ ସହାୟକ ଉପକରଣ
ପାସପୋର୍ଟ ଫିସ୍ କାଲକୁଲେଟରସାଧାରଣ କିମ୍ବା ତତ୍କାଳ, ପ୍ରାପ୍ତବୟସ୍କ କିମ୍ବା ନାବାଳକ, 36 କିମ୍ବା 60 ପୃଷ୍ଠା, ଭାରତରେ କିମ୍ବା ବିଦେଶରେ—ଛୋଟ ପିଲା ଓ ବରିଷ୍ଠ ନାଗରିକଙ୍କ ପାଇଁ 10% ରିହାତି ସହିତ।
ସଂଲଗ୍ନକ ଡାଉନଲୋଡ୍ସମସ୍ତ 9ଟି ସରକାରୀ ଫର୍ମର ଖାଲି PDF ଏବଂ ସଂଲଗ୍ନକ A, C, D, F, H ଓ Jର ପୂରଣ କରାଯାଇଥିବା ନମୁନା।
ପାସପୋର୍ଟର ଯେଉଁ ନିୟମଗୁଡ଼ିକରେ ଅଧିକ ଭୁଲ୍ ହୁଏ
- ଥରେ ଫିସ୍ ଦେଲେ ସାଧାରଣ ଯୋଜନାରେ 3ଟି ଓ ତତ୍କାଳରେ 2ଟି ସାକ୍ଷାତର ସୁଯୋଗ ମିଳେ, ପ୍ରଥମଟି ସହିତ, ସବୁ 1 ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ। ଏହାପରେ ପୁଣି ଫିସ୍ ଦେବାକୁ ପଡ଼ିବ।
- ପାସପୋର୍ଟ ପାଇଁ ଆଧାର ଜନ୍ମତାରିଖର ପ୍ରମାଣ ନୁହେଁ । ଜନ୍ମ ପ୍ରମାଣପତ୍ର, 10ମ ଶ୍ରେଣୀ ପ୍ରମାଣପତ୍ର କିମ୍ବା PAN କାର୍ଡ ବ୍ୟବହାର କରନ୍ତୁ। ଠିକଣା ପ୍ରମାଣ ଭାବେ ଆଧାର ଗ୍ରହଣଯୋଗ୍ୟ।
- ଭାରତରେ ନୂଆ ଜାରି ହେଉଥିବା ସମସ୍ତ ପାସପୋର୍ଟ ଇ-ପାସପୋର୍ଟ (ଚିପ୍ ସହିତ), ମେ 2025 ଠାରୁ। ପୁରୁଣା ପାସପୋର୍ଟର ମିଆଦ ସରିବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସେଗୁଡ଼ିକ ବୈଧ ରହିବ।
- ପାସପୋର୍ଟର ମିଆଦ ସରିଛି? “Fresh” ବଦଳରେ “Re-issue”ରେ ଆବେଦନ କରନ୍ତୁ, ମିଆଦ ସରିବାର 3 ବର୍ଷରୁ ଅଧିକ ହୋଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ। ଭୁଲରେ Fresh ବାଛିବା ଆବେଦନ ଅଟକିବାର ଏକ ସାଧାରଣ କାରଣ।
- ଫିସ୍ ଫେରସ୍ତ ହୁଏ ନାହିଁ ଯଦି ଆପଣ ସାକ୍ଷାତ ବାତିଲ କରନ୍ତି କିମ୍ବା ଯାଆନ୍ତି ନାହିଁ; ଏହା ଅନ୍ୟ ଆବେଦନକୁ ମଧ୍ୟ ସ୍ଥାନାନ୍ତର କରିହେବ ନାହିଁ।
ଆମ ପାସପୋର୍ଟ ସହାୟତା କେନ୍ଦ୍ରରୁ: ଶେଷ ସାକ୍ଷାତର ସୁଯୋଗ ଛାଡ଼ନ୍ତୁ ନାହିଁଜଣେ ଆବେଦନକାରିଣୀଙ୍କ ପ୍ରଥମ ସାକ୍ଷାତରେ ଦଲିଲ ଉପରେ ଆପତ୍ତି ଉଠିଥିଲା, କାରଣ ତାଙ୍କ ଆଧାରରେ ପୂର୍ବତନ ସ୍ୱାମୀଙ୍କ ନାମ ଥିଲା। ସେ ଦ୍ୱିତୀୟ ସାକ୍ଷାତକୁ ଯାଇନଥିଲେ। ତୃତୀୟ ଓ ଶେଷ ସାକ୍ଷାତ ବେଳେ ମଧ୍ୟ ଆଧାର ସଂଶୋଧନ ବାକି ଥିଲା, କିନ୍ତୁ ସେ ଯାଇ ପରିସ୍ଥିତି ଜଣାଇଥିଲେ। PSK ପରବର୍ତ୍ତୀ ଏକ ତାରିଖ ଦେଇଥିଲା ଏବଂ ଆଧାର ସଂଶୋଧନ ପରେ କାମ ଶେଷ ହୋଇଥିଲା। ଏପରି ସୁଯୋଗ ବିରଳ ଓ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ଅଧିକାରୀଙ୍କ ନିଷ୍ପତ୍ତି ଉପରେ ନିର୍ଭର କରେ; ତଥାପି ଶେଷ ସୁଯୋଗ ହରାଇବା ଅପେକ୍ଷା ଯାଇ ବୁଝାଇବା ଭଲ।
ପାସପୋର୍ଟ ଶବ୍ଦାବଳୀ
- ARN: ଆବେଦନ ସନ୍ଦର୍ଭ ସଂଖ୍ୟା
- ଅନଲାଇନ୍ ପାସପୋର୍ଟ ଫର୍ମ ଦାଖଲ ପରେ ମିଳୁଥିବା ନମ୍ବର। ପ୍ରତ୍ୟେକ ପଚରାଉଚରାରେ ଏହା ଦିଅନ୍ତୁ।
- CAPTCHA: କମ୍ପ୍ୟୁଟର ଓ ମଣିଷଙ୍କୁ ଅଲଗା ଚିହ୍ନିବାର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସ୍ୱୟଂଚାଳିତ ସାର୍ବଜନୀନ ଟ୍ୟୁରିଙ୍ଗ୍ ପରୀକ୍ଷା
- ଫର୍ମରେ ସ୍ୱୟଂଚାଳିତ ସ୍ପାମ୍ ରୋକିବାର ଛୋଟ ପରୀକ୍ଷା; ଏଠାରେ ଏକ ସହଜ ଅଙ୍କ।
- CPGRAMS: କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ଜନ ଅଭିଯୋଗ ସମାଧାନ ଓ ନିରୀକ୍ଷଣ ବ୍ୟବସ୍ଥା
- ଯେକୌଣସି ସରକାରୀ କାର୍ଯ୍ୟାଳୟ ବିରୋଧରେ ଅଭିଯୋଗ ପାଇଁ ଭାରତ ସରକାରଙ୍କ ଅନଲାଇନ୍ ପୋର୍ଟାଲ୍।
- DOB: ଜନ୍ମତାରିଖ
- ସବୁ ଦଲିଲରେ ସମାନ ହେବା ଦରକାର। ପାସପୋର୍ଟ ପାଇଁ ଆଧାରକୁ ଜନ୍ମତାରିଖ ପ୍ରମାଣ ଭାବେ ଗ୍ରହଣ କରାଯାଏ ନାହିଁ।
- ECNR: ବହିର୍ଗମନ ଯାଞ୍ଚ ଦରକାର ନାହିଁ
- ଆଜି ଅଧିକାଂଶ ପାସପୋର୍ଟ ଏହି ବର୍ଗର। କାମ ପାଇଁ ବିଦେଶ ଯିବାବେଳେ ବହିର୍ଗମନ ଯାଞ୍ଚ ଦରକାର ହୁଏ ନାହିଁ।
- ECR: ବହିର୍ଗମନ ଯାଞ୍ଚ ଦରକାର
- 10ମ ଶ୍ରେଣୀ ପାସ୍ କରିନଥିବା ଓ ଆୟକର ଦେଉନଥିବା ଲୋକଙ୍କ ପାସପୋର୍ଟରେ ଏହା ଛପାଯାଏ। କେତେକ ଦେଶକୁ କାମ ପାଇଁ ଯିବାରେ ବହିର୍ଗମନ ଯାଞ୍ଚ ଦରକାର।
- FAQ: ସାଧାରଣ ପ୍ରଶ୍ନ
- ବାରମ୍ବାର ପଚରାଯାଉଥିବା ପ୍ରଶ୍ନ ଓ ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ଉତ୍ତର।
- FIR: ପ୍ରଥମ ସୂଚନା ରିପୋର୍ଟ
- ପୋଲିସରେ ରେକର୍ଡ ହୋଇଥିବା ଅଭିଯୋଗ। ପାସପୋର୍ଟ ହଜିଲେ ଏହା କିମ୍ବା ପୋଲିସ୍ ରିପୋର୍ଟ ଦରକାର।
- GPO: ମୁଖ୍ୟ ଡାକଘର
- ସହରର ପ୍ରଧାନ ଡାକଘର; ପହଞ୍ଚାଇ ହୋଇ ନ ଥିବା Speed Post ପ୍ରାୟ ଏଠାରେ ସଂଗ୍ରହ ପାଇଁ ରହେ।
- INR: ଭାରତୀୟ ଟଙ୍କା
- ଭାରତର ମୁଦ୍ରା, ₹ ଚିହ୍ନରେ ଦର୍ଶାଯାଏ।
- IP: ଇଣ୍ଟରନେଟ୍ ପ୍ରୋଟୋକଲ୍ (ଠିକଣା)
- ଇଣ୍ଟରନେଟରେ ଆପଣଙ୍କ ଡିଭାଇସ୍ ବ୍ୟବହାର କରୁଥିବା ନେଟୱର୍କ ଠିକଣା।
- ITR: ଆୟକର ରିଟର୍ଣ୍ଣ
- ବାର୍ଷିକ ଆୟକର ବିବରଣୀ। କରଦାତା ଏହା ଦ୍ୱାରା non-ECR ପାସପୋର୍ଟ ପାଇପାରନ୍ତି।
- MEA: ବିଦେଶ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ
- ଭାରତର ପାସପୋର୍ଟ ସେବା ଚଳାଉଥିବା କେନ୍ଦ୍ର ସରକାରଙ୍କ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ।
- NOC: ଅନାପତ୍ତି ପ୍ରମାଣପତ୍ର
- ନିଯୁକ୍ତିଦାତା ବା ବିଭାଗର ଚିଠି, ଯେଉଁଥିରେ ଆପଣଙ୍କ ପାସପୋର୍ଟ ପାଇଁ ଆପତ୍ତି ନଥିବା କୁହାଯାଏ।
- NRI: ଅନିବାସୀ ଭାରତୀୟ
- ଭାରତ ବାହାରେ ରହୁଥିବା ଭାରତୀୟ ନାଗରିକ।
- PCC: ପୋଲିସ୍ କ୍ଲିୟରାନ୍ସ ପ୍ରମାଣପତ୍ର
- ଆପଣଙ୍କ ବିରୋଧରେ ପ୍ରତିକୂଳ ପୋଲିସ୍ ରେକର୍ଡ ନାହିଁ ବୋଲି ପାସପୋର୍ଟ କାର୍ଯ୍ୟାଳୟର ପ୍ରମାଣପତ୍ର। ବିଦେଶରେ ଚାକିରି ବା ଭିସା ପାଇଁ ପ୍ରାୟ ମଗାଯାଏ।
- PDF: ପୋର୍ଟେବଲ୍ ଡକ୍ୟୁମେଣ୍ଟ୍ ଫର୍ମାଟ୍
- ସବୁ ଡିଭାଇସରୁ ସମାନ ଭାବେ ପ୍ରିଣ୍ଟ ହେଉଥିବା ଫାଇଲ୍ ପ୍ରକାର। ଆମ ସଂଲଗ୍ନକ ଫର୍ମଗୁଡ଼ିକ PDF।
- PIN: ପୋଷ୍ଟାଲ୍ ଇଣ୍ଡେକ୍ସ ନମ୍ବର
- ଭାରତର 6 ଅଙ୍କ ବିଶିଷ୍ଟ ଡାକ କୋଡ୍।
- POPSK: ଡାକଘର ପାସପୋର୍ଟ ସେବା କେନ୍ଦ୍ର
- ଡାକଘର ଭିତରେ ଥିବା ଛୋଟ ପାସପୋର୍ଟ କେନ୍ଦ୍ର। ଏଠାରେ ତତ୍କାଳ ସୁବିଧା ନାହିଁ ଏବଂ ସାଧାରଣତଃ ଜଟିଳ ମାମଲା ନିଆଯାଏ ନାହିଁ।
- PSK: ପାସପୋର୍ଟ ସେବା କେନ୍ଦ୍ର
- ସାକ୍ଷାତ ପାଇଁ ଯାଉଥିବା ମୁଖ୍ୟ ପାସପୋର୍ଟ କେନ୍ଦ୍ର; ଏଠାରେ ଦଲିଲ, ଫଟୋ, ଆଙ୍ଗୁଠି ଛାପ ଓ ଯାଞ୍ଚ କାମ ହୁଏ।
- PSU: ରାଷ୍ଟ୍ରାୟତ୍ତ ଉଦ୍ୟୋଗ
- କେନ୍ଦ୍ର ବା ରାଜ୍ୟ ସରକାରଙ୍କ ମାଲିକାନାରେ ଥିବା କମ୍ପାନୀ।
- RPO: ଆଞ୍ଚଳିକ ପାସପୋର୍ଟ କାର୍ଯ୍ୟାଳୟ
- ଆପଣଙ୍କ ଜିଲ୍ଲା ଦାୟିତ୍ୱରେ ଥିବା ପାସପୋର୍ଟ କାର୍ଯ୍ୟାଳୟ। ଜଟିଳ ଆବେଦନରେ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନିଏ ଓ ଅଭିଯୋଗର ଉତ୍ତର ଦିଏ।
- SP: ପୋଲିସ୍ ଅଧୀକ୍ଷକ
- ଜିଲ୍ଲାର ପୋଲିସ୍ ମୁଖ୍ୟ; ପାସପୋର୍ଟ ଯାଞ୍ଚ ରିପୋର୍ଟ SP କାର୍ଯ୍ୟାଳୟ ଦେଇ ଯାଏ।
- SSP: ବରିଷ୍ଠ ପୋଲିସ୍ ଅଧୀକ୍ଷକ
- ବଡ଼ ଜିଲ୍ଲାର ପୋଲିସ୍ ମୁଖ୍ୟ; ଯାଞ୍ଚରେ ବିଳମ୍ବ ହେଲେ ଏଠାରେ ଅଭିଯୋଗ କରିପାରିବେ।
- UPI: ୟୁନିଫାଇଡ୍ ପେମେଣ୍ଟ୍ସ ଇଣ୍ଟରଫେସ୍
- ଭାରତର ତୁରନ୍ତ ବ୍ୟାଙ୍କରୁ ବ୍ୟାଙ୍କ ଦେୟ ବ୍ୟବସ୍ଥା; BHIM, PhonePe ଓ Google Pay ପରି ଆପରେ ବ୍ୟବହୃତ।
- VID: ଭର୍ଚୁଆଲ୍ ପରିଚୟ ସଂଖ୍ୟା
- 16 ଅଙ୍କର ଅସ୍ଥାୟୀ ନମ୍ବର, ଯାହା ଆଧାର ନମ୍ବର ବଦଳରେ ବ୍ୟବହାର କରିହେବ।
ଆମର ଅନ୍ୟ ୱେବସାଇଟରେ ସମ୍ବନ୍ଧିତ ଗାଇଡ୍
ତଥ୍ୟସୂତ୍ର
- ପାସପୋର୍ଟ ସେବା: ସଂଲଗ୍ନକ ଓ ସତ୍ୟପାଠ (ସରକାରୀ ଫର୍ମର ତାଲିକା), ଦେଖାଯାଇଛି 1 ନଭେମ୍ବର 2026।
- ବିଦେଶ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ: 1 ଜୁଲାଇ 2026 ଠାରୁ ସଂଶୋଧିତ ପାସପୋର୍ଟ ଫିସ୍, ଦେଖାଯାଇଛି 29 ଅକ୍ଟୋବର 2026।
- ପାସପୋର୍ଟ ସେବା: ଫିସ୍ ଦାଖଲ ସମ୍ପର୍କିତ ସାଧାରଣ ପ୍ରଶ୍ନ (ଫିସ୍ର ବୈଧତା, ଫେରସ୍ତ ଓ ସାକ୍ଷାତ ତାରିଖ ପରିବର୍ତ୍ତନ), ଦେଖାଯାଇଛି 29 ଅକ୍ଟୋବର 2026।
- ନ୍ୟୁଜ୍ ଅନ୍ ଏୟାର: ରାଜ୍ୟସଭାରେ ବିଦେଶ ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ଇ-ପାସପୋର୍ଟ ସମ୍ପର୍କିତ ବକ୍ତବ୍ୟ (ଅଗଷ୍ଟ 2026), ଦେଖାଯାଇଛି 1 ନଭେମ୍ବର 2026।
- ଡେରାଡୁନରେ ଆମ ପାସପୋର୍ଟ ସହାୟତା କେନ୍ଦ୍ର: 2019 ଠାରୁ ଆବେଦନକାରୀଙ୍କ ସହ କାମ କରିବାର ଅଭିଜ୍ଞତା (ଉତ୍ତର ଲିପିବଦ୍ଧ: ଅକ୍ଟୋବର–ନଭେମ୍ବର 2026)।